Stanisław Małyszko

Rada Gminy Gołuchów, Uchwałą Nr XXXIV/329/2017 z dnia 21 grudnia 2017 r. nadała tytuł honorowy „Zasłużony dla Gminy Gołuchów” Panu Stanisławowi Małyszko – etnografowi, badaczowi budownictwa folwarcznego i ludowego, dziejów wsi południowo-wschodniej Wielkopolski, cmentarzy oraz kapliczek, figur i krzyży przydrożnych, a przede wszystkim autorowi pięciu książek opisujących: dzieje wsi wchodzących w skład gminy Gołuchów oraz przydrożne znaki wiary na tym terenie.

 

W uzasadnieniu uchwały napisano:

STANISŁAW MAŁYSZKO – etnograf, dyplomowany archiwista, wieloletni pracownik urzędu ochrony zabytków. Badacz budownictwa folwarcznego i ludowego, dziejów wsi południowo-wschodniej Wielkopolski, cmentarzy oraz kapliczek, figur i krzyży przydrożnych. Autor licznych artykułów naukowych i popularno-naukowych, kilkunastu książek, w tym: trzech tomów serii wydawniczej Majątki wielkopolskie (Szreniawa 1994, 1996, 2000), Zabytkowe cmentarze przy Rogatce w Kaliszu (Kalisz 2003, II wyd. 2012), Jedlec na przestrzeni wieków (Kalisz 2009, II wyd. 2014), Z dziejów Krzywosądowa i okolic (Gołuchów 2010), Tursko i okolice (Gołuchów 2012), Z dziejów Jastrzębnik i sąsiednich wsi (Kalisz 2013), Czerminek, Czechel, Kucharki, Szkudła – zarys dziejów (Gołuchów 2015, II wyd. 2017), Przydrożne kapliczki, figury i krzyże na terenie gminy Blizanów (Bydgoszcz 2016), Przydrożne znaki wiary na terenie gminy Gołuchów (Gołuchów 2017) oraz Na skraju Puszczy Pyzdrskiej. Wsie parafii Lipe na przestrzeni wieków. (Blizanów 2017)

 

Otrzymał liczne wyróżnienia i nagrody, m.in. dwukrotnie nagrodę Prezydenta Kalisza za osiągnięcia w dziedzinie ochrony i upowszechniania dziedzictwa narodowego (1995, 2001 r.), nagrodę Starosty Pleszewskiego (1999 r.), „Laur Kultury” Starosty Ostrowskiego (2016 r.). Odznaczony przez Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego Złotą Odznaką „Za opiekę nad zabytkami” (2007 r.). Laureat stypendium Marszałka Województwa Wielkopolskiego      w dziedzinie kultury w 2017 r.

 

Pan Stanisław Małyszko, dzięki swym książkom związanym z tematyką naszej gminy, przyczynił się nie tylko do popularyzacji jej terenu, ale przede wszystkim udokumentował i zebrał ważne, często rozproszone fakty historyczne, przekazywane do tej pory w formie ustnej.

 

Publikacje traktujące o miejscowościach wchodzących w skład gminy Gołuchów są cenną próbą ocalenia dla przyszłych pokoleń historii naszych przodków, dziejów ziem, terenów, którymi dzisiaj gospodarujemy. Autor kreśli w niej bogatą panoramę życia wsi na przestrzeni wieków, prezentując  zarazem wiele wydarzeń widzianych oczami ich mieszkańców. Jest to szczególnie ważne z punktu widzenia lokalnej społeczności, która utożsamia się w pełni ze swoją „małą ojczyzną”.

 

W wymiarze lokalnym, książki te dają możliwość sentymentalnej podróży w czasy praojców i czerpania radości z odnajdywania na ich kartach wiedzy o losach przodków i dziejach rodzimych wsi.

 

W wymiarze ponadlokalnym, książki te promują gminę Gołuchów. Ich wartość historyczna, dokumentalna i edukacyjna są cennym źródłem wiedzy dla wszystkich tych, którym bliska jest wielkopolska wieś, ziemia pleszewska, kultura ludowa, majątki ziemskie, sprawy społeczne, religijne, oświata i życie kulturalne na przestrzeni wieków w tym mikroregionie.

 

Książki, autorstwa Stanisława Małyszko, są bezcennym dziedzictwem, powstającym na naszych oczach. My, niżej podpisani, będąc świadkami budowania tego dziedzictwa, jesteśmy tym faktem zaszczyceni i tym bardziej czujemy się w obowiązku uhonorowania autora publikacji w/w tytułem.

 

Tytuł wręczono podczas XXXV Sesji Rady Gminy Gołuchów, w dniu 14.02.2018 r.